Talentvolle pareltjes

Wessel Ytsma   |   25-05-2010

Op school verveelde Daphne zich. Ze hoefde niet veel te doen om goede cijfers te halen. Maar door de jalousie van medeleerlingen en om er bij te willen horen, verstopte ze haar buitengewone talenten. Op de universiteit verongelukte ze. Ze had kritiek op de docenten en zelfs op de professor, ze aardde niet, was sociaal niet handig. Ze werd uiteindelijk financieel medewerker in het facilitair bedrijf van een bank. In haar vrije tijd studeert ze nu filosofie en schrijft artikelen die nooit gepubliceerd worden, omdat ze geen titel achter haar naam heeft staan. Wat een verspild talent!

Haar vroegere schoolmaatjes, niet half zo slim hebben mooie banen verworven en verdienen goed. Zij hebben de kans gehad en deze kunnen grijpen. En zo gebeurt het vaak: de grootste talenten sneeuwen onder en niet zelden sturen de grootste brokkenmakers de multinationals aan.

Daphne is niet de enige die dit overkomt. In veel bedrijven zien we dat talenten liggen te verstoffen in de catacomben van de organisatie. Ze komen er niet uit omdat de omstandigheden niet meegewerkt hebben. Zo is Christopher Langan, een van de meest intelligente mensen ter wereld met een IQ van meer dan 200 (het gemiddelde is 100, een beetje talent heeft 120 en Einstein had 150), uieindelijk houthakker geworden omdat hij zich niet kon aanpassen aan het universitaire systeem. Intelligentie is overigens maar één factor om succes te hebben in het leven. Het moet ook een beetje meezitten. Snowboardster Sauerbrij, de Hollandse pianovirtuozen de broertjes Jussen of iemand als Sven Kramer zouden er niet gekomen zijn als papa en mama hen niet geholpen had. Talent alleen is gedoemd te mislukken: je hebt ook geluk, een goede omgeving en veel motivatie nodig om ‘er” te komen. Het allerbelangijkste is oefening. In haar promotieonderzoek toont Dr. Anique de Bruin aan dat vrijwel iedere topper meer dan 10 000 uren heeft geoefend alvorens het succes kwam. En dan maakt het niet uit over welk talent we het hebben. Dit geldt voor de pianist, leraar, manager, schaatster, schaker, hardloper of de kok. Succes vooronderstelt vele uren oefening met passie en doorzettingsvermogen. Ook de talentvolle Beatles kwamen pas in het beeld na meer dan 10 000 oefenuren in het Hamburgse podiumcircuit.

Een High Potential (Hipo) is iemand waarin het bedrijf meer dan gemiddelde mogelijkheden ziet en die men dus wil exloiteren. Maar die man of vrouw met mogelijkheden moet kunnen oefenen en fouten mogen maken. Een Hipo wordt gezien en krijgt faciliteiten van de baas om zich te ontwikkelen en door te groeien, om het beste uit zichzelf te halen. Tot wederzijds genoegen! Het probleem is dat juist diegenen die buitengewoon getalenteerd zijn in het verleden deuken hebben opgelopen, waardoor hun mogelijkheden verstopt geraakt zijn. De Daphnes onder missen de sociale vaardighed om in het zicht van de baas te komen en mogelijkheden te creeeren. Ze krijgen geen gelegenheid om te oefenen.

De goede manager speurt juist naar dit talent. Dat is moeilijk want de meeste pareltjes zijn door het leven behoorlijk verkleurd. Zoekt en gij zult vinden, het loont de moeite.